ਹਰ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਰਾਈਡਰ ਕੋਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦਿਨਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਮਿੰਦਗੀ ਭਰੀਆਂ ਗਲਤੀਆਂ ਦਾ ਆਪਣਾ ਨਿੱਜੀ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ: ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਲਾਈਟ ਉੱਤੇ ਬਾਈਕ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਣਾ, ਇੰਡੀਕੇਟਰ ਬੰਦ ਕਰਨਾ ਭੁੱਲ ਜਾਣਾ, ਜਾਂ ਪੂਰੇ ਭਰੋਸੇ ਨਾਲ ਅੰਦਰ ਦਾਖਲ ਹੋ ਜਾਣਾ…

ਹਰ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਰਾਈਡਰ ਕੋਲ ਆਪਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸ਼ਰਮਿੰਦਗੀ ਭਰੀਆਂ ਗਲਤੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਭੰਡਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ: ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਲਾਈਟ ਉੱਤੇ ਬਾਈਕ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਣਾ, ਇੰਡੀਕੇਟਰ ਬੰਦ ਕਰਨਾ ਭੁੱਲ ਜਾਣਾ, ਜਾਂ ਪੂਰੇ ਭਰੋਸੇ ਨਾਲ ਸਾਈਡ ਸਟੈਂਡ ਹੇਠਾਂ ਰੱਖ ਕੇ ਪੈਟਰੋਲ ਪੰਪ ਵਿੱਚ ਵੜ ਜਾਣਾ। ਚੰਗੀ ਖ਼ਬਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਨਵੇਂ ਰਾਈਡਰਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਗਲਤੀਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਸਮਝੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਾੜੀ ਖ਼ਬਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਣਡਿੱਠਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਧਾਰਨ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਵਾਲੀ ਰਾਈਡ ਵੀ ਗੰਭੀਰ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੈਟਰਨਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਮਝ ਲੈਣਾ ਇੱਕ ਆਤਮਵਿਸ਼ਵਾਸੀ ਰਾਈਡਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਲਾਪਰਵਾਹ ਰਾਈਡਰ ਵਿਚਕਾਰ ਫ਼ਰਕ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਤਰੱਕੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਰੋਸਾ ਨਵੇਂ ਰਾਈਡਰ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਦੌਰ ਪਹਿਲਾ ਦਿਨ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਤੀਜਾ ਹਫ਼ਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਸੰਭਾਲ ਲਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਹਾਈਵੇ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਪਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕਾਬਲ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨ ਲੱਗਦੇ ਹੋ। ਠੀਕ ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਆਪਣੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰਨਾ ਘਟਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਹੱਲ ਸੌਖਾ ਪਰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਈਡ ਕਰੋ ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਅਜੇ ਵੀ ਸਿੱਖ ਰਹੇ ਹੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸੱਚਮੁੱਚ ਸਿੱਖ ਰਹੇ ਹੋ। ਭਰੋਸਾ ਹੁਨਰ ਨਾਲੋਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਅਸੰਤੁਲਨ ਜੋਖਮ ਭਰਿਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਦਿਸ਼ਾ ਦੀ ਬਜਾਏ ਖ਼ਤਰੇ ਉੱਤੇ ਨਜ਼ਰ ਟਿਕਾਉਣਾ ਨਵੇਂ ਰਾਈਡਰ ਅਕਸਰ ਆਪਣੀ ਨਜ਼ਰ ਰੁਕਾਵਟਾਂ, ਟੋਇਆਂ, ਆਵਾਰਾ ਜਾਨਵਰਾਂ ਜਾਂ ਬੇਤਰਤੀਬ ਚੱਲ ਰਹੇ ਵਾਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਗੱਡ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ, ਬਾਈਕ ਉਸੇ ਪਾਸੇ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿੱਧਰ ਤੁਹਾਡੀ ਨਜ਼ਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਟਾਰਗੇਟ ਫਿਕਸੇਸ਼ਨ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਖ਼ਤਰੇ ਦੀ ਬਜਾਏ ਆਪਣੇ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਰਸਤੇ ਵੱਲ ਦੇਖਣ ਦੀ ਆਦਤ ਪਾਉਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਇਕੋ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਟਿਕੀ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਹੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਹੈਂਡਲਬਾਰ ਦੀ ਪਕੜ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਹੈਂਡਲਬਾਰ ਉੱਤੇ ਕੱਸ ਕੇ ਪਕੜ ਰੱਖਣਾ ਕੰਟਰੋਲ ਵਰਗਾ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਉਲਟ ਅਸਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅਕੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਬਾਹਾਂ ਕਾਰਨ ਸਟੀਅਰਿੰਗ ਝਟਕੇ ਵਾਲੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਈਕ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਘਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ ਤੁਹਾਡੇ ਹੇਠਾਂ ਸਹਿਜ ਨਾਲ ਹਿੱਲਣ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਪਕੜ ਢਿੱਲੀ ਕਰੋ, ਬਾਹਾਂ ਨੂੰ ਨਰਮ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਬਾਈਕ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਕਰਨ ਦਿਓ। ਕੰਟਰੋਲ ਸਹੀ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਨਹੀਂ। ਬ੍ਰੇਕ ਲਗਾਉਣ ਦੇ ਗਲਤ ਤਰੀਕੇ ਨਵੇਂ ਰਾਈਡਰ ਅਕਸਰ ਬ੍ਰੇਕ ਲਗਾਉਣ ਨੂੰ ਗਲਤ ਸਮਝਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਘਬਰਾ ਕੇ ਅਚਾਨਕ ਬ੍ਰੇਕ ਮਾਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਕੁਝ ਝਿਜਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਦਬਾਅ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਦੋਵੇਂ ਹੱਦਾਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹਨ। ਸਹੀ ਬ੍ਰੇਕਿੰਗ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵਧਦਾ ਦਬਾਅ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ: ਅਗਲੀ ਬ੍ਰੇਕ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਾ, ਨਰਮੀ ਨਾਲ ਦਬਾਅ ਪਾਉਣਾ ਅਤੇ ਪਿਛਲੀ ਬ੍ਰੇਕ ਨਾਲ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਾਉਣਾ। ਇਹ ਸਿੱਖਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਹੁਨਰ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਅਭਿਆਸ ਅਤੇ ਸਟੀਕਤਾ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਸੁਰੱਖਿਆ ਗੀਅਰ ਨੂੰ ਅਣਡਿੱਠਾ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰਾਈਡਰ ਇਹ ਮੰਨ ਕੇ ਕਿ ਖ਼ਤਰਾ ਘੱਟ ਹੈ, ਛੋਟੇ ਸਫ਼ਰਾਂ ਲਈ ਗੀਅਰ ਨਾ ਪਹਿਨਣ ਨੂੰ ਜਾਇਜ਼ ਠਹਿਰਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹਾਦਸੇ ਛੋਟੀਆਂ ਰਾਈਡਾਂ ਦੌਰਾਨ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਦਸਤਾਨੇ, ਸਹੀ ਜੁੱਤੇ ਅਤੇ ਫੁੱਲ-ਫੇਸ ਹੈਲਮੇਟ ਵਿਕਲਪਿਕ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਸੁਰੱਖਿਆ ਗੀਅਰ ਪਹਿਨਣਾ ਆਦਤ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਹਾਲਾਤ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਹੀਂ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਰਾਈਡ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹੋ, ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਅਪਵਾਦ ਦੇ। ਲੇਨ ਵਿੱਚ ਸਹੀ ਥਾਂ ਚੁਣਨ ਦੀ ਸਮਝ ਦੀ ਘਾਟ ਲੇਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਚੁਣਨਾ ਦਿਖਣ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਸੋਚ-ਸਮਝ ਵਾਲਾ ਕੰਮ ਹੈ। ਨਵੇਂ ਰਾਈਡਰ ਅਕਸਰ ਸੜਕ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਦੇ ਬਹੁਤ ਨੇੜੇ ਜਾਂ ਸਿੱਧੇ ਵਾਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਮਲਬਾ, ਤੇਲ ਦੇ ਧੱਬੇ ਅਤੇ ਬਲਾਈਂਡ ਸਪਾਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸਹੀ ਥਾਂ ਚੁਣਨ ਨਾਲ ਦਿੱਖ ਸੁਧਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬਚ ਨਿਕਲਣ ਦੇ ਰਸਤੇ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਗੱਲ ਸਿਰਫ਼ ਥਾਂ ਘੇਰਨ ਦੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝਦਾਰੀ ਨਾਲ ਵਰਤਣ ਦੀ ਹੈ। ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਥਕਾਵਟ ਨੂੰ ਅਣਡਿੱਠਾ ਕਰਨਾ ਥਕਾਵਟ ਇੱਕ ਚੁੱਪ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਨਵੇਂ ਰਾਈਡਰ ਘੱਟ ਸਮਝਦੇ ਹਨ। ਥਕਾਵਟ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਰਾਈਡ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦਾ ਸਮਾਂ ਅਤੇ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲੈਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਘਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਥੱਕੀ ਹੋਈ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਰਾਈਡ ਕਰਨਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਚੌਕਸੀ ਨਾਲ ਰਾਈਡ ਕਰਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਾਈਡਿੰਗ ਲਈ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਕੇਤਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਸੁਸਤੀ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਦੀ ਕਮੀ, ਨੂੰ ਪਛਾਣਨਾ ਅਤੇ ਆਰਾਮ ਕਰਨ ਤੇ ਤਰੋਤਾਜ਼ਾ ਹੋਣ ਲਈ ਬ੍ਰੇਕ ਲੈਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਗਰੁੱਪ ਦੇ ਦਬਾਅ ਅੱਗੇ ਝੁਕ ਜਾਣਾ ਗਰੁੱਪ ਰਾਈਡ ਅਣਜਾਣੇ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਰਾਈਡਰਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਦਾਇਰੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਧੱਕ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਜਾਂ ਅੰਦਾਜ਼ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਨਾ ਅਕਸਰ ਗਲਤ ਫ਼ੈਸਲਿਆਂ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰਾਈਡਿੰਗ ਹਰ ਕਿਸੇ ਦੀ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣਾ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ। ਸਹੀ ਰਾਈਡਿੰਗ ਗਰੁੱਪ ਇਸ ਹੱਦ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰੇਗਾ। ਹੌਲੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਉੱਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਦੀ ਘਾਟ ਹੌਲੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਦੀਆਂ ਚਾਲਾਂ ਉਹ ਥਾਂ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਨਵੇਂ ਰਾਈਡਰ ਔਖ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਆਪਣੀ ਬਾਈਕ ਡੇਗ ਬੈਠਦੇ ਹਨ। ਥ੍ਰੌਟਲ ਕੰਟਰੋਲ ਅਤੇ ਕਲੱਚ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਵਰਤੋਂ ਕਾਰਨ ਯੂ-ਟਰਨ ਲੈਣਾ ਜਾਂ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਰੁੜ੍ਹਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੁਹਾਰਤ ਕਲੱਚ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਛੱਡਣ, ਥ੍ਰੌਟਲ ਨੂੰ ਇੱਕਸਾਰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪਿਛਲੀ ਬ੍ਰੇਕ ਨਾਲ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਅਭਿਆਸ ਨਾਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਘੱਟ ਰਫ਼ਤਾਰ ਉੱਤੇ ਸਟੀਕਤਾ ਹੋਰ ਹਰ ਥਾਂ ਭਰੋਸਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਲਗਾਤਾਰ ਸਿੱਖਦੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ ਉੱਤੇ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾਉਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੁਨਰ ਆ ਜਾਣਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਜੋ ਰਾਈਡਰ ਸਿੱਖਣਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਜਲਦੀ ਹੀ ਇੱਕੋ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਰੁਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਐਡਵਾਂਸ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨਾ, ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਤਜਰਬੇਕਾਰ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਰਾਈਡਰਾਂ ਤੋਂ ਸਿੱਖਣਾ ਹੀ ਆਮ ਰਾਈਡਰਾਂ ਨੂੰ ਹੁਨਰਮੰਦ ਰਾਈਡਰਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮੋਟਰਸਾਈਕਲਿੰਗ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਲਾਪਰਵਾਹ ਰਾਈਡਿੰਗ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੈ।